အတိုး

အျမတ္ရာခိုင္ႏႈန္းမ်ားစြာေပးၿပီး ရွယ္ယာရွင္အျဖစ္ေခၚယူတဲ႔ လုပ္ငန္းကေန အခုရက္ပိုင္းအတြင္း အျမတ္ေငြေရာ အရင္းေငြပါ ျပန္လည္မထုတ္ေပးတာေၾကာင့္ ေငြေၾကးထည့္ဝင္ထားသူေတြ အ႐ံႈးေပၚေနၾကပါတယ္။

အဲသည္လုပ္ငန္းက လူမႈကြန္ရက္ကို အသံုးျပဳၿပီး ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္ကုန္ ပိုင္းခန္႔ကတည္းက ရွယ္ယာေခၚယူခဲ့ တာပါ။ ေပးမယ္ဆိုတဲ့အျမတ္ေငြရာ ခိုင္ႏႈန္းမ်ားတာေၾကာင့္ ရွယ္ယာ ဝင္သူဦးေရ ၁၀ဝ၀ ေက်ာ္အထိ ရွိခဲ့ပါတယ္။
အဲသည္လို ရွယ္ယာေခၚယူတဲ့ အခါမွာ က်ပ္ ငါးသိန္းကေန သိန္း ၄၀ အထိ ထည့္သူကို အျမတ္ေငြ ၃၀ ရာခိုင္ႏႈန္း၊ ၄၁ သိန္းကေနအထက္ကို အျမတ္ေငြ ၂၅ ရာခိုင္ႏႈန္း စသျဖင့္ အသီးသီး ေပးမယ္လို႔ ေျပာဆိုရွယ္ ယာေခၚယူခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။
ရွယ္ယာထည့္ခ်င္သူေတြအတြက္ ႐ံုးလိပ္စာ အတိအက်ေဖာ္ျပ ထားၿပီး အဲသည္႐ံုးမွာ သြားေရာက္ ေငြေပးသြင္းၿပီး စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ဆိုရတယ္လို႔ သိရပါတယ္။

အစုစပ္စာခ်ဳပ္ပံုစံနဲ႔ ခ်ဳပ္ဆိုရ တာျဖစ္ၿပီး ရွယ္ယာေခၚယူသူရဲ႕ မွတ္ပံုတင္မိတၱဴနဲ႔ အိမ္ေထာင္စု ဇယားမိတၱဴတစ္ေစာင္သာ အ ေထာက္အထားအေနနဲ႔ ေပးတယ္လို႔ သိရပါတယ္။
ရွယ္ယာဝင္ေတြ ဘက္ကလည္း ရွယ္ယာဝင္ၿပီး အစပိုင္းမွာ အျမတ္ ေငြပံုမွန္ေပးတာေၾကာင့္ စာခ်ဳပ္စာ တမ္းမခိုင္မာေပမဲ့ သည္အတိုင္းပဲ ေနလိုက္ၾကတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

က်ပ္ သိန္း ၂၀ဝ နီးပါး ရွယ္ယာ ထည့္ဝင္ခဲ့သူ မအိအိ (အမည္လႊဲ)က “လက္တြဲခဲ့တာၾကာၿပီ၊ အစပိုင္းမွာ အျမတ္ေငြေပးတာမွန္တယ္၊ အဲဒီ ေနာက္ သူက အျမတ္ေငြမရွင္းခင္ အခ်ိန္မွာ ထပ္ထည့္ဖို႔အဆင္ေျပရင္ ထည့္ပါဆိုၿပီးေျပာေတာ့ ကိုယ္လဲ ယံု ၾကည္ၿပီး အရင္ထည့္တဲ့ေငြထက္ ႏွစ္ဆကို လႊဲေပးလိုက္တယ္၊ ေျပာရရင္ ကိုယ္က ေလာဘႀကီးမိတာလဲ ပါ တယ္၊ ေျပာရတာရွက္လဲ ရွက္ပါတယ္၊ ကိုယ့္ေပါင္ကိုယ္လွန္ေထာင္းသလိုပဲ၊ အျမတ္ေငြမေပးဘဲ အခ်ိန္ ေတြ ေရႊ႕ေရႊ႔႕လာေတာ့ သံသယေတာ့ ျဖစ္လာၿပီ၊ ဘာဆက္လုပ္ရမလဲ မသိေသးဘူး၊ ကိုယ့္ေငြ ျပန္မရမွာလဲ ေၾကာက္ေတာ့ သူမ်ားေတြအျပစ္ ေျပာလဲ ခံရတာပဲ”လို႔ ေျပာပါတယ္။

ရွယ္ယာထည့္ခဲ႔သူ အမ်ားစုက လက္ရွိမွာ အျမတ္ေငြမရရွိတဲ့အျပင္ ထည့္ထားတဲ႔အရင္းကိုပါ ျပန္ထုတ္ မေပးတာေၾကာင့္ ဆံုး႐ံႈးရမယ့္ အေန အထား ေရာက္ရွိေနတာ ပါ။
အြန္လိုင္းကေန ေခၚယူေနတဲ႔ ရွယ္ယာဆိုတာမ်ိဳးက လုပ္ငန္းတစ္ခု လည္ပတ္ဖို႔ အရင္းအႏွီးကို အတိုး ႏႈန္းမ်ားမ်ားေပးၿပီး ရွယ္ယာနာမည္ တပ္ေခၚယူေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။

အစပိုင္းမွာေတာ့ အျမတ္ေငြေတြကို ပံုမွန္ေပးၿပီး ေနာက္ပိုင္းမွာ အျမတ္ေငြေပးဖို႔ သတ္မွတ္တဲ့ရက္ ေက်ာ္လြန္တာေတြ၊ ေပးရမယ့္ လေတြမ်ားလာၿပီး ေငြေပးသြင္းသူကို အဆက္အသြယ္မလုပ္တာ၊ ဖုန္း ဆက္ေပမဲ့လည္း ဖုန္းမကိုင္တာ၊ သူတို႔ရဲ႕ ႐ံုးခန္းကို သြားေရာက္ေတြ႕ဆံု ေပမဲ့ အေတြ႕မခံတာေၾကာင့္ ေငြ ထည့္ထားသူေတြအတြက္ ေသာက ႀကံဳရပါတယ္။

ဒုကၡႀကံဳၿပီ

ေငြထည့္ ထားသူေတြဘက္ကလည္း သက္ဆိုင္ရာကို မတိုင္ၾကား ရဲဘဲ တစ္ဖက္က ဆက္သြယ္လာမယ့္အခ်ိန္ကိုသာ ေစာင္႔ေနၾကၿပီး ရွယ္ယာေခၚသူရဲ႕ေျပာစကားေတြအတိုင္း ယံုၾကည္ေနၾကတာက ေငြရွင္ေတြအတြက္ ဆံုး႐ံႈးမႈပိုၿပီးမ်ား ႏိုင္တယ္လို႔ ဥပေဒေၾကာင္းအရ ကြ်မ္းက်င္သူေတြက သံုးသပ္ၾကပါ တယ္။
အျမတ္ေငြေရာ အရင္းပါ မရရွိ သူေတြအတြက္ အခုေနာက္ပိုင္းမွာ ရွယ္ယာေခၚယူသူဘက္က လံုးဝ မဆက္သြယ္ေတာ႔တာေၾကာင့္ ဒုကၡ ေတြ႕ေနသူေတြ တစ္ေန႔ထက္တစ္ ေန႔ မ်ားလာတယ္။ လူမႈကြန္ရက္စာ မ်က္ႏွာမွာလည္း ပ်ံ႕ႏွံ႔ေနပါတယ္။

အဲသည္ရွယ္ယာေခၚတဲ့ လုပ္ ငန္းနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ေလ႔လာေနသူ တစ္ဦးျဖစ္တဲ့ ကိုသူရက “အခုခ်ိန္မွာ ေငြသြင္းထားသူေတြဘက္က ဘာမွမလုပ္ဘဲ တစ္ဖက္ေျပာတဲ့အ တိုင္း ယံုၾကည္ေနမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဆံုး႐ံႈးဖို႔က ေသခ်ာသေလာက္ျဖစ္ ေနၿပီ၊ အျမတ္မရရင္ေတာင္ ကိုယ့္ေငြရင္းပဲ ျပန္ရေအာင္ လုပ္ဖို႔ပဲ”လို႔ ေျပာပါတယ္။ရွယ္ယာထည့္သူေတြအတြက္ အျမတ္ေငြထုတ္ေပးတဲ႔အခါမွာလည္း အျမတ္ေငြအျပင္ ေနာက္ထပ္ေငြကို ပါ ထပ္ထည့္ ခိုင္း ၿပီး စာခ်ဳပ္ထပ္မံ  ခ်ဳပ္ဆိုဖို႔ တိုက္တြန္းတာေၾကာင့္ အျမတ္ေငြရရွိသူအမ်ားစုက ေငြထပ္ျဖည့္ၿပီး ရွယ္ယာအေနနဲ႔ ျပန္ထည့္ၾကတယ္လို႔ သိရပါတယ္။

အက်ိဳးအျမတ္တစ္စံုတစ္ရာ မက္လံုးေပးၿပီး ေငြရရွိဖို႔ ႀကိဳးစားတာ၊ ေျပာထားတဲ့ အက်ိဳးအျမတ္အတိုင္း ေပးတာမ်ိဳးမဟုတ္ဘဲ လီဆယ္ေျပာ ဆိုေရွာင္ထြက္တာေၾကာင့္ လိမ္လည္ မႈပုဒ္မ ၄၂၀ နဲ႔ တရားစြဲဆိုခြင့္ရွိမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
တိုင္မယ္ဆိုရင္ ပုဒ္မ ၄၂၀ တိုင္ တန္းခ်က္က တရား႐ံုးကို ဦးတိုက္ ေလွ်ာက္လို႔ မရဘဲ ရဲစခန္းမွာ ပထ မသတင္းေပးတိုင္တန္းခ်က္လုပ္ၿပီး ေတာ့မွ အဲသည္စခန္းက တိုင္တန္း ခ်က္ကို ဥပေဒ႐ံုးကို ပို႔ရတယ္လို႔ သိ ရပါတယ္။
ဥပေဒ႐ံုးကေန အႀကံေပးအေန နဲ႔ ပုဒ္မ ၄၂၀ မွန္ကန္ေၾကာင္း တရားစြဲလိုက္ပါဆိုတဲ့ အႀကံေပးစာ က်လာမွ သက္ဆိုင္ရာရဲစခန္းကေန တရား႐ံုးကို တင္ရတာပါ။

အသိေပးေၾကညာပါ

နစ္နာသူေတြအေနနဲ႔ ရဲစခန္းကို သြားေရာက္မတိုင္တန္းခင္အခ်ိန္မွာ အသိေပးေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္ ႏိုင္ၿပီး တစ္ဖက္ကိုသိရွိေအာင္ လုပ္ေဆာင္ဖို႔ လိုပါတယ္။

ႏို႔တစ္စာ မေပးဘဲ ခ်က္ခ်င္း တရားစြဲခဲ့မယ္ဆိုရင္ ကိုယ့္ဘက္က အားနည္းခ်က္ျဖစ္ၿပီး တစ္ဖက္က ဆင္ေျခေပးဖို႔ အေၾကာင္းျပခ်က္ရွာ ေပးသလိုျဖစ္ႏိုင္တာေၾကာင္႔ အသိ ေပးေၾကညာခ်က္ကအေရးႀကီးတယ္လို႔ ဥပေဒေရးရာကြ်မ္းက်င္သူေတြက ေထာက္ျပ ေျပာဆိုၾကပါတယ္။

အထက္တန္းေရွ႕ေနေဒၚေကခိုင္ က “ပံုမွန္က ေပးမယ္ဆိုပါးစပ္ေပးနဲ႔ ေပးလို႔မရဘူးေလ၊ ဥပေဒေၾကာင္း အရ ေဘာင္ဝင္ေအာင္ေပးမယ္ဆို ရင္ ကတိဝန္ခံခ်က္ထိုးၿပီးေပးမွ တရားဝင္ယံုၾကည္လို႔ရတာေလ၊ ဒီအတိုင္း ပါးစပ္နဲ႔ေျပာေနလို႔ ယံုၾကည္ေနလို႔ မရဘူး၊ သူ႕မွာမ႐ိုး ေျဖာင့္တဲ့အေၾကာင္းရွိေနတယ္လို႔ ပဲ သံုးသပ္ရတယ္၊ ဘယ္လိုလုပ္ငန္းေတြပဲလုပ္ပါတယ္ေျပာေျပာ၊ ႐ံုးခန္း ေတြ ဘယ္လိုဖြင့္တယ္ပဲေျပာေျပာ သူ႕လုပ္ငန္းက တရားဝင္ဖြင့္ထားတဲ့ လုပ္ငန္းလား၊ အခြန္ေဆာင္ထားတဲ့ လုပ္ငန္းလား၊ အေယာင္ျပထားတဲ့ လုပ္ငန္းလားဆိုတဲ့အေပၚလဲ မူတည္ ေနေသးတယ္”လို႔ ေျပာပါတယ္။

လက္ရွိျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ေငြေရးေၾကးေရးအဖြဲ႕အစည္း မ်ားဥပေဒမွာ ဗဟိုဘဏ္ခြင့္ျပဳခ်က္ မရဘဲ ဘဏ္ထူေထာင္ခြင့္၊ ေငြေရးေၾကးေရးလုပ္ငန္းေတြလုပ္ကိုင္ခြင့္ နဲ႔ လိုင္စင္မရွိဘဲ အပ္ေငြလက္ခံတာေတြ မျပဳရလို႔ သတ္မွတ္ထားပါ တယ္။

အဲသည္တားျမစ္ခ်က္ေတြကို ေဖာက္ဖ်က္ရင္ ေထာင္ဒဏ္အနည္း ဆံုး ႏွစ္ႏွစ္ကေန ငါးႏွစ္အထိခ်မွတ္ ႏိုင္ပါတယ္။ က်ပ္ သန္း ၅၀ဝ ထက္ မပိုတဲ့ ေငြဒဏ္ကို ခ်မွတ္ႏိုင္တယ္လို႔ သိရပါတယ္။
ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရအေနနဲ႔ ဗဟိုဘဏ္ကခြင္႔ျပဳထားတဲ့ ေငြေၾကးဝန္ ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းေတြမွအပ အျခား လုပ္ငန္းေတြနဲ႔ ေငြေၾကးေတြ ရင္းႏွီး ျမႇဳပ္ႏွံတာေတြမလုပ္ဖို႔ စီမံကိန္းႏွင့္ ဘ႑ာေရးဝန္ႀကီးဌာနအပါအဝင္ ဗဟိုဘဏ္ကလည္း ၿပီးခဲ့တဲ့ေအာက္ တိုဘာလ ၁၁ ရက္ေန႔မွာ သတိေပး ခ်က္ ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါတယ္။

ဗဟိုဘဏ္က အဆင့္ျမင့္တာဝန္ ရွိသူတစ္ဦးက “ေျပာရမယ္ဆိုရင္ ဒီလိုေငြေၾကးလုပ္ငန္းေတြအတြက္ အသိေပးထားၿပီးသားဆိုေတာ့ ေလာ ဘမႀကီးဖို႔လိုတယ္၊ ျဖစ္လာမွ ျပႆနာေတြ ရွင္းရတာက ေငြထည့္သူေတြအတြက္ မိေအးႏွစ္ခါနာ ျဖစ္ရ တယ္၊ ကိုယ့္ေငြလဲ ဆံုးေသးတယ္၊ အမႈအခင္းလဲ ျဖစ္ေသးတယ္၊ ဘယ္ဟာမွ မေကာင္းဘူး၊ အဓိက က လူေတြ အယံုမလြယ္ၾကဖို႔လိုတယ္”လို႔ သံုးသပ္ေျပာဆိုပါတယ္။

copy @ kumudra/ ေမေသာ္တာေမာင္